Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn chủ trì phiên toàn thể. Cùng dự có Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định; Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Phạm Quang Hưng; đại diện lãnh đạo các vụ, vụ thuộc Bộ GD&ĐT; đại diện các Bộ: Công an (Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương), Công Thương, Xây dựng, Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường; lãnh đạo Đại học Bách khoa Hà Nội; đại diện một số địa phương cùng gần 200 đại biểu đến từ các cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu, tập đoàn, doanh nghiệp, quỹ đầu tư, tổ chức trung gian, các nhà khoa học, chuyên gia.

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn, Thứ trưởng Bộ KHCN Lê Xuân Định và các đại biểu tham quan sản phẩm KHCN của UTC.

     Khai mạc phiên toàn thể, Thứ trưởng Phạm Quang Hưng nhấn mạnh: Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo là đột phá quan trọng hàng đầu. Trong đó, Nhà nước giữ vai trò dẫn dắt, tạo điều kiện cho các nhà khoa học, nhà trường, doanh nghiệp cùng phát huy năng lực.

     Năm 2026 ghi nhận một chuyển biến rõ nét về hợp tác “3 Nhà”. Theo đó, về thể chế, cơ chế hợp tác “3 Nhà” trong cơ sở giáo dục đại học lần đầu được xác lập. Chính sách giảng viên đồng cơ hữu và đào tạo tiến sĩ theo đặt hàng giúp các nhà khoa học, kỹ sư có thể làm việc ngay cả ở trường và doanh nghiệp.

     Về cách giao nhiệm vụ, nhiệm vụ khoa học công nghệ đã chuyển từ xét duyệt đề tài sang đặt hàng của đối tác. doanh nghiệp phải tham gia và đối ứng nguồn lực.

     Về kết quả, trong 9 tháng đầu năm 2026, các cơ sở giáo dục đại học đã nộp 513 đơn đăng ký sáng chế, vượt cả năm 2025. Danh mục các sản phẩm công nghệ sẵn sàng chuyển giao đã có hơn 1.000 sản phẩm. Chiều nay, 7 cam kết giữa 6 cơ sở đại học với 15 doanh nghiệp, hợp tác sẽ được công bố tại hội nghị.

     Tuy nhiên, cũng theo Thứ trưởng, kết nối hiện nay cũng chủ yếu diễn ra theo từng dự án, chưa thành các hoạt động thường xuyên. Theo số liệu của Bộ Khoa học và Công nghệ, trên các sàn giao dịch có khoảng 62.500 công nghệ chào bán, trong khi nhu cầu tìm mua của doanh nghiệp chỉ khoảng 750. Có trường đại học, các sản phẩm làm theo hợp đồng do doanh nghiệp bỏ vốn đều đã chuyển giao, nhưng những sản phẩm có vốn ngân sách lại dừng ở khâu định giá và phân chia quyền.

Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Phạm Quang Hưng phát biểu.

     Năng lực nghiên cứu có, nhu cầu doanh nghiệp cũng có, nhưng hai bên chưa có cơ chế gặp nhau một cách thường xuyên. Ở những nơi đã kết nối, sản phẩm đã được ra đời.

     Phát biểu tại phiên toàn thể  Thứ trưởng bộ KH&CN cho rằng liên kết “3 Nhà” vẫn chưa thực sự đi vào chiều sâu, quy mô còn khiêm tốn, mức độ lan tỏa chưa tương xứng với tiềm năng của mạng lưới viện nghiên cứu, trường đại học và nhu cầu đổi mới của cộng đồng doanh nghiệp.

     Nhiều kết quả nghiên cứu của các trường đại học vẫn dừng ở quy mô phòng thí nghiệm, bài báo khoa học hoặc sản phẩm mẫu. Trong khi đó, doanh nghiệp gặp khó khăn khi tìm kiếm công nghệ trong nước phù hợp với yêu cầu thực tiễn sản xuất. Khoảng cách từ giảng đường, phòng thí nghiệm đến thị trường vẫn là thách thức cần được giải quyết bằng sự thay đổi căn bản trong tư duy và cách làm.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định phát biểu

     Để khơi thông nguồn lực, chuyển mạnh từ tư duy nghiên cứu hàn lâm đơn thuần sang nghiên cứu gắn với địa chỉ ứng dụng và đo lường bằng kết quả thực chất, Bộ Khoa học và Công nghệ xác định cần tập trung thúc đẩy ba định hướng và giải pháp trọng tâm.

     Thứ nhất, đổi mới căn bản phương thức đặt hàng và tổ chức thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo xuất phát trực tiếp từ bài toán thực tiễn của doanh nghiệp và đời sống.

     Thứ hai, hoàn thiện thể chế tài chính, sở hữu trí tuệ để tháo gỡ triệt để các rào cản và thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu từ trường đại học.

     Thứ ba, phát triển mạnh mẽ thị trường khoa học và công nghệ, chuyển từ quản lý theo quy trình sang quản lý theo kết quả đầu ra thực chất.

     Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ nhấn mạnh: Mô hình hợp tác “3 Nhà” chỉ có thể thành công trọn vẹn khi có sự chuyển dịch đồng bộ trong nhận thức và trách nhiệm của cả ba bên.

     Nhà nước chuyển mạnh từ tư duy kiểm soát thủ tục sang kiến tạo thể chế, đặt bài toán lớn, bố trí vốn mồi và sẵn sàng chấp nhận, chia sẻ rủi ro nghiên cứu.

     Nhà trường, viện nghiên cứu chủ động mở cửa phòng lab, lắng nghe hơi thở thị trường, lấy việc giải quyết bài toán phát triển và thương mại hóa kết quả làm sứ mệnh trọng tâm.

     Doanh nghiệp phát huy vai trò chủ lực, chủ động đầu tư nguồn lực, đưa chuyên gia đồng hành cùng nhà trường từ giai đoạn xây dựng đề cương nhiệm vụ.

     Một trong những điểm nhấn của Hội nghị là công bố 7 cam kết hợp tác thực hiện chương trình khoa học và công nghệ của Bộ GD&ĐT triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, với sự tham gia của 6 cơ sở giáo dục đại học và 15 doanh nghiệp, hợp tác xã.

6 cơ sở giáo dục đại học và 15 doanh nghiệp hợp tác xã cùng đồng hành

Trường Đại học giao thông vận tải rất vui mừng đón nhận cam kết tài trợ cho Chương trình khoa học và công nghệ cấp bộ "Nghiên cứu, giải mã công nghệ lõi hệ thống cung cấp điện sức kéo, điều khiển, thông tin tín hiệu trong lĩnh vực đường sắt đô thị". Chương trình là một trong 11 chương trình khoa học và công nghệ cấp bộ đặt hàng triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, nằm trong danh mục Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt để tuyển chọn thực hiện từ năm 2027.

- Tổng kinh phí: 17,5 tỷ đồng.
- Cơ cấu nguồn vốn: ngân sách nhà nước 15,8 tỷ đồng; ngoài ngân sách nhà nước 1,7 tỷ đồng.

Ông Nguyễn Đức Kiên - Phó tổng GĐ VNPT và ông Phạm Văn Hiệu PGĐ Cty CP thông tin tín hiệu đường sắt Hà Nội trao cam kết đồng hành cùng UTC

     Tại lễ trao nhận, hai doanh nghiệp cam kết đồng hành cùng UTC phần vốn ngoài ngân sách nhà nước của cho Chương trình khoa học và công nghệ cấp bộ "Nghiên cứu, giải mã công nghệ lõi hệ thống cung cấp điện sức kéo, điều khiển, thông tin tín hiệu trong lĩnh vực đường sắt đô thị". Chương trình có tổng kinh phí 17,5 tỷ đồng, thực hiện trong 36 tháng, trong đó doanh nghiệp cam kết tài trợ 1,7 tỷ đồng.
     - Công ty Công nghệ thông tin VNPT (Chi nhánh Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam), do ông Nguyễn Đức Kiên - Phó Tổng Giám đốc đại diện, cam kết tài trợ 1 tỷ đồng.
     - Công ty cổ phần thông tin tín hiệu đường sắt Hà Nội, do ông Phạm Văn Hiệp - Phó Giám đốc đại diện, cam kết tài trợ 700 triệu đồng.

     Trong khuôn khổ Hội nghị hợp tác, Nhà trường tham gia hoạt động trưng bày sản phẩm khoa học, công nghệ tiêu biểu, trong đó có phần mềm phân tích động lực học đường sắt tốc độ cao UTC - HSR Track Dynamic Analysis, hệ thống thiết bị UAV-AI kiểm tra và giám sát công trình, giải pháp kết cấu đường ray không đá ba lát và Nền tảng Sàn giao dịch khoa học và công nghệ UTC TechHub.

Sản phẩm của UTC tại Hội nghị hợp tác Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2026

     Phát biểu kết luận, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhận định, hội nghị có ý nghĩa thiết thực, góp phần cụ thể hóa chủ trương tại Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Qua ba phiên chuyên đề, nhiều nội dung quan trọng đã được làm rõ.

Cùng với nhìn nhận những bất cập, nút thắt, Bộ trưởng cho rằng, điều cần tập trung hơn lúc này là nhìn nhận nguyên nhân, từ tư duy, nhận thức, động lực, nguồn lực đến hạ tầng và không gian phát triển.

      Theo Bộ trưởng, khoảng cách giữa nhà trường và doanh nghiệp một phần xuất phát từ sự khác biệt trong cách tiếp cận. Các nhà khoa học có thế mạnh về tư duy nghiên cứu; trong khi doanh nghiệp hiểu thị trường, nắm bắt nhu cầu sản xuất, kinh doanh. Hai bên cần chia sẻ, bổ sung cho nhau để có thể cùng giải quyết vấn đề.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn phát biểu

     Với giảng viên đại học, Bộ trưởng cho rằng, nhiệm vụ không chỉ là giảng dạy; nghiên cứu cũng không chỉ dừng ở việc tạo ra sản phẩm khoa học. Cần hướng tới việc chuyển hóa kết quả nghiên cứu thành sản phẩm công nghệ và xa hơn là sản phẩm thương mại. Đây là những cấp độ khác nhau, đòi hỏi nỗ lực và cách tiếp cận khác nhau. Muốn vậy, cần thay đổi nhận thức về vai trò của trường đại học trong hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Muốn có sản phẩm công nghệ tốt phải có sản phẩm nghiên cứu tốt. Những sản phẩm thực sự có chất lượng sẽ có khả năng thu hút doanh nghiệp, nhà đầu tư trong nước, thậm chí cả nhà đầu tư nước ngoài. Nhưng để tạo ra sản phẩm như vậy cần thời gian, công sức và đội ngũ nghiên cứu đủ mạnh, trong đó có lực lượng nghiên cứu sinh. Đối với doanh nghiệp, cần xem xét mức độ phù hợp, đủ mạnh của các chính sách khuyến khích, trong đó có chính sách thuế. Các cách tiếp cận phù hợp với từng nhóm doanh nghiệp cũng được Bộ trưởng chia sẻ.

     Theo Bộ trưởng, muốn có đổi mới sáng tạo và sản phẩm công nghệ tốt cần đạt được một số lượng sản phẩm nghiên cứu đủ lớn, từ đó mới có thể lựa chọn những sản phẩm thực sự xuất sắc. Các mô hình kinh doanh có thể thay đổi, nhưng sản phẩm công nghệ chuyên sâu, dựa trên kết quả nghiên cứu tốt, có giá trị và lợi thế cạnh tranh bền vững. Đây là lĩnh vực cần thời gian, nguồn lực và sự đầu tư lâu dài. Vì vậy, cần trở lại với vai trò đầu tư của Nhà nước: gắn đào tạo với nghiên cứu chất lượng cao, phát triển các nhóm nghiên cứu mạnh, đầu tư phòng thí nghiệm trọng điểm và quan tâm cả chuỗi nghiên cứu, từ khoa học cơ bản đến công nghệ ứng dụng. Đó mới là nền tảng tạo ra giá trị lâu dài.

Các đại biểu tham dự hội nghị chụp ảnh lưu niệm